Tối qua trước khi đi ngủ tôi đã xem diễn đàn quản trị, càng xem càng cảm thấy “bỏ phiếu ủy thác” này, nói trắng ra là đóng gói rắc rối của một đám nhà đầu tư nhỏ lẻ để giao cho vài người quen/người có ảnh hưởng. Bề ngoài thì tỷ lệ tham gia tăng lên, nhưng khi phân tích cấu trúc bên trong: ai nhận được nhiều ủy thác nhất, người đó trở thành “cổng bỏ phiếu” thực tế, cuối cùng token quản trị có thể không phải do giao thức quyết định, mà là qua kênh bỏ phiếu và câu chuyện kể.

Điều còn kỳ quặc hơn là, nhiều người ủy thác rồi thì không quan tâm nữa, delegate cuối cùng dựa vào logic gì để bỏ phiếu, có xung đột lợi ích hay không, cơ bản đều dựa vào niềm tin. Rồi cộng đồng còn dùng “mọi người đều đã bỏ phiếu” để làm tính hợp pháp… giống như là làm giảm trách nhiệm đi vậy.

Gần đây cuộc tranh cãi về phí bản quyền NFT cũng khá giống nhau: nhà sáng tạo muốn có thu nhập liên tục, thị trường muốn có tính thanh khoản, cuối cùng quy tắc đặt ra thường chỉ là câu nói của vài nền tảng/đối tác tổng hợp. Nếu quản trị trở thành “một số ít người thay mọi người quyết định”, thì dù token phân tán thế nào đi nữa cũng chẳng có tác dụng gì. Dù sao tôi hiện tại thấy ghi chép bỏ phiếu còn nhiều hơn là nghe khẩu hiệu.