Việc tăng vốn cổ phần có thể đẩy giá cổ phiếu lên không? Mọi thứ phụ thuộc vào niềm tin của thị trường

Khi nhiều nhà đầu tư thấy công ty thông báo tăng vốn cổ phiếu, họ nghĩ ngay: “Giá cổ phiếu sẽ giảm? Điều này có tác động gì đến tài sản của tôi?” Trên thực tế, mối quan hệ giữa tăng vốn cổ phiếu và tăng giảm giá cổ phiếu không phải là mối quan hệ nhân quả đơn giản. Việc phát hành cổ phiếu mới của một công ty không đảm bảo giá cổ phiếu sẽ tăng mà phụ thuộc vào nhiều yếu tố, đặc biệt là quan điểm của thị trường về kế hoạch tăng vốn. Hãy cùng đi sâu vào vấn đề đầu tư phức tạp nhưng quan trọng này.

Tăng vốn cổ phiếu là gì? Tại sao các công ty cần làm điều này

Tăng vốn cổ phiếu (còn được gọi là tăng vốn bằng tiền mặt) đề cập đến một phương thức tài trợ trong đó một công ty phát hành cổ phiếu mới cho các cổ đông hiện hữu hoặc thị trường để huy động vốn. Nói một cách đơn giản, công ty quyết định “chia” quyền sở hữu và đổi cổ phiếu mới thành tiền mặt.

Tại sao các công ty áp dụng phương pháp tăng vốn cổ phiếu? Những lý do chính bao gồm:

Cần thiết để mở rộng kinh doanh của bạn – Các công ty nhìn thấy cơ hội thị trường và cần một khoản tiền lớn để đầu tư vào các nhà máy mới, địa điểm mới hoặc dây chuyền sản xuất mới.

Trả hết nợ - Huy động vốn bằng cách phát hành cổ phiếu tốt hơn gánh nặng lãi suất có thể đi kèm với việc tiếp tục vay.

Cải thiện cơ cấu vốn - Giảm tỷ lệ nợ và cải thiện chỉ số sức khỏe tài chính và xếp hạng tín dụng của công ty.

Nâng cấp công nghệ và nghiên cứu và phát triển - Đầu tư nghiên cứu và phát triển các sản phẩm hoặc công nghệ mới để nâng cao năng lực cạnh tranh.

Ứng phó với các trường hợp khẩn cấp - Nhanh chóng huy động tiền mặt cho các trường hợp khẩn cấp khi đối mặt với những thay đổi hoặc khủng hoảng của thị trường.

Quy trình tăng vốn cổ phiếu thường bao gồm các bước: thứ nhất, ban lãnh đạo công ty quyết định và công bố phương án tăng vốn, đặt mục tiêu số tiền huy động vốn; Thứ hai, gửi thông báo tăng vốn cho cổ đông hiện hữu, giải trình giá phát hành, số lượng cổ phần và tổng số vốn huy động; Thứ ba, cổ đông quyết định có tham gia đăng ký và thanh toán hay không; Cuối cùng, công ty hoàn thành kế toán, phát hành cổ phiếu mới và điều chỉnh tỷ lệ sở hữu cổ phần của từng cổ đông.

Ba yếu tố quyết định chính của việc tăng và giảm giá cổ phiếu sau khi tăng vốn cổ phiếu

Câu hỏi mà các nhà đầu tư quan tâm nhất là: điều gì sẽ xảy ra với giá cổ phiếu sau khi tăng vốn cổ phiếu? Câu trả lời không phải là tuyệt đối, nhưng bị ảnh hưởng bởi sự tương tác của ba yếu tố chính sau:

Cân bằng giữa cung và cầu

Việc phát hành cổ phiếu mới của một công ty làm tăng nguồn cung cổ phiếu trên thị trường. Nếu nhu cầu thị trường đối với cổ phiếu này không đồng thời tăng thì tình trạng dư cung sẽ gây áp lực giảm giá cổ phiếu, dẫn đến pullback. Ngược lại, nếu nhu cầu cổ phiếu của nhà đầu tư mạnh mẽ, việc niêm yết cổ phiếu mới cũng có thể được thị trường hấp thụ, thậm chí đẩy giá cổ phiếu lên cao.

Đánh giá niềm tin của nhà đầu tư đối với kế hoạch tăng vốn

Đây là yếu tố quan trọng nhất. Nhà đầu tư sẽ đánh giá: Công ty làm gì với quỹ này? Nó có thể tạo ra lợi nhuận tốt không? Hay chỉ dành cho những trường hợp khẩn cấp?

• Nếu các nhà đầu tư tin rằng quỹ tăng vốn có thể dẫn đến tăng trưởng hiệu suất, họ sẽ lạc quan về công ty và giá cổ phiếu sẽ thường tăng.
• Nếu nhà đầu tư lo lắng về việc lãng phí vốn hoặc nghi ngờ công ty có vấn đề với hoạt động và cần tăng vốn, sẽ đặt câu hỏi về giá trị của giá cổ phiếu, dẫn đến giá cổ phiếu giảm.

Mức độ pha loãng vốn chủ sở hữu của cổ đông

Tỷ lệ sở hữu cổ đông ban đầu sẽ bị pha loãng do phát hành cổ phiếu mới. Giả sử ban đầu bạn nắm giữ 100 cổ phiếu, chiếm 1% tổng vốn cổ phần của công ty và công ty hiện tăng vốn để phát hành 100 cổ phiếu mới, tỷ lệ sở hữu cổ phần của bạn sẽ bị pha loãng xuống 0,5%, điều này gây bất lợi cho các cổ đông ban đầu. Tuy nhiên, nếu cổ đông hiện hữu chủ động đăng ký mua cổ phiếu mới để duy trì sở hữu cổ phần, hiệu ứng pha loãng này có thể bị pha loãng và giá cổ phiếu có thể tăng do niềm tin của cổ đông.

So sánh các trường hợp tăng vốn cổ phiếu giữa Tesla và TSMC

Vụ Tesla: Mức độ phổ biến của thị trường cho phép tăng vốn để giải quyết rủi ro

Năm 2020, Tesla đã công bố kế hoạch tăng vốn cổ phiếu quan trọng - phát hành cổ phiếu mới trị giá khoảng 27,5 tỷ USD, giá 767 USD/cổ phiếu. Khoản tài trợ này chủ yếu được sử dụng để mở rộng nhà máy toàn cầu và xây dựng nhà máy mới, với mục đích đáp ứng nhu cầu thị trường ngày càng tăng.

Về mặt lý thuyết, việc Tesla phát hành cổ phiếu mới sẽ làm tăng nguồn cung, tỷ lệ sở hữu cổ đông ban đầu cũng sẽ bị pha loãng và giá cổ phiếu sẽ dễ bị áp lực. Nhưng tình hình thực tế thật bất ngờ - khi tin tức tăng vốn được công bố, giá cổ phiếu Tesla không giảm mà tăng.

Lý do là Tesla rất nổi tiếng trên thị trường vào thời điểm đó, và các nhà đầu tư hoàn toàn tin tưởng vào triển vọng phát triển của nó. Các nhà đầu tư thường tin rằng khoản tài trợ này có thể giúp Tesla mở rộng sản xuất và chiếm thị phần xe điện, đồng thời giá trị của công ty sẽ tiếp tục tăng. Do đó, mặc dù nguồn cung cổ phiếu mới tăng nhưng nhu cầu thị trường mạnh mẽ vẫn đẩy giá cổ phiếu lên cao.

Vụ TSMC: Tăng vốn đều đặn của các nhà lãnh đạo ngành

Ngày 28/12/2021, công ty hàng đầu về chất bán dẫn của Đài Loan TSMC đã công bố kế hoạch tăng vốn cổ phiếu, lên kế hoạch phát hành cổ phiếu mới để huy động vốn mở rộng năng lực sản xuất chip và nghiên cứu phát triển công nghệ.

Đây cũng là một đợt tăng vốn cổ phiếu, và phản ứng thị trường của TSMC cũng rất tích cực. Các nhà đầu tư tin rằng khoản tài trợ này sẽ giúp TSMC củng cố hơn nữa vị thế là xưởng đúc lớn nhất thế giới. Hiệu quả hoạt động và tình hình tài chính của TSMC thuộc hàng tốt nhất trong ngành và hầu hết các cổ đông hiện hữu chọn đăng ký mua cổ phiếu mới để duy trì cổ phần của họ, điều này làm giảm đáng kể rủi ro pha loãng của cổ đông ban đầu.

Hơn nữa, quỹ tăng vốn của TSMC không được sử dụng để cứu hộ khẩn cấp hoặc bù đắp tổn thất mà để mở rộng kinh doanh và nâng cấp công nghệ. Cuối cùng, kế hoạch tăng vốn cổ phiếu của TSMC cũng đẩy giá cổ phiếu đi lên.

Sự giác ngộ chung của hai trường hợp

Việc Tesla và TSMC tăng vốn cổ phiếu đều khiến giá cổ phiếu tăng, nhưng vì những lý do khác nhau. Tesla dựa vào tầm nhìn của thị trường về triển vọng tương lai và TSMC dựa vào vị trí dẫn đầu đã được thiết lập và tăng trưởng hiệu suất ổn định. Điểm chung là các nhà đầu tư tin tưởng vào triển vọng sử dụng quỹ tăng vốn, và niềm tin này chuyển thành nhu cầu cổ phiếu, từ đó đẩy giá cổ phiếu lên.

Ngược lại, nếu một công ty đã thua lỗ trong nhiều năm thông báo tăng vốn cổ phiếu, các nhà đầu tư thường phản ứng rất khác nhau và giá cổ phiếu thường giảm do lo ngại của nhà đầu tư.

Ưu nhược điểm cần hiểu trước khi tham gia tăng vốn cổ phiếu

Ưu điểm chính của việc tăng vốn cổ phiếu

Huy động số tiền lớn trực tiếp - Tăng vốn cổ phiếu có thể huy động vốn đáng kể trong ngắn hạn cho các khoản đầu tư lớn hoặc bố trí chiến lược, những điều khó đạt được nhanh chóng thông qua vay ngân hàng.

Cải thiện cơ cấu vốn — Thay thế tài trợ nợ bằng tài trợ vốn chủ sở hữu có thể giảm tỷ lệ nợ và gánh nặng lãi vay của công ty, cải thiện xếp hạng tín dụng và do đó giảm chi phí tài chính trong tương lai.

Phát hành tín hiệu tích cực cho thị trường — Khi một công ty tự tin trong việc huy động vốn, nó thường được thị trường hiểu là công ty lạc quan về triển vọng của chính mình và “tuyên bố niềm tin” này có thể làm tăng đánh giá của các nhà đầu tư về công ty.

Nhược điểm chính của việc tăng vốn cổ phiếu

Vốn chủ sở hữu ban đầu bị pha loãng — Đây là rủi ro trực tiếp nhất. Việc phát hành cổ phiếu mới sẽ làm giảm tỷ lệ sở hữu cổ phần và thu nhập trên mỗi cổ phiếu (EPS) của các cổ đông hiện hữu, trừ khi tăng trưởng hiệu suất trong tương lai của công ty có thể bù đắp cho hiệu ứng pha loãng này.

Phản ứng của thị trường rất khó dự đoán - Sự thành công hay thất bại của việc tăng vốn cổ phiếu cuối cùng được xác định bởi thị trường. Nếu thị trường hoài nghi về kế hoạch tăng vốn, giá cổ phiếu có thể giảm, điều này sẽ gây hại cho cổ đông.

Chi phí tài chính có thể ở mức cao — Tăng vốn cổ phiếu yêu cầu thanh toán phí phát hành, phí môi giới, v.v., sẽ được tính vào tổng chi phí tài chính. Ngoài ra, nếu giá phát hành thấp hơn giá thị trường để thu hút nhà đầu tư, số tiền thực tế mà công ty nhận được sẽ ít hơn số tiền huy động được rõ ràng.

Khi nào cổ phiếu mới sẽ đến? Quy trình tăng vốn cổ phiếu thực tế

Sau khi các nhà đầu tư quyết định tham gia tăng vốn cổ phiếu, họ thường muốn biết khi nào họ sẽ nhận được cổ phiếu mới. Quá trình này bao gồm nhiều bước không có mốc thời gian cố định và thường yêu cầu các bước sau:

Công ty đặt thời hạn đăng ký — Nhà đầu tư phải hoàn tất đăng ký và thanh toán trước thời hạn do công ty quy định.

Phê duyệt Exchange — Nếu cổ phiếu của công ty được niêm yết trên sàn giao dịch, việc chào bán cổ phiếu mới phải được sàn giao dịch xem xét và phê duyệt, có thể mất vài tuần.

Đăng ký và phát hành cổ đông — Công ty cần đăng ký cổ đông và xác nhận số lượng cổ phiếu mà mỗi người tham gia đăng ký trước khi chính thức phát hành cổ phiếu mới và phân phối cho các nhà đầu tư.

Chuyển khoản vào tài khoản chứng khoán – Cuối cùng, cổ phiếu mới sẽ chính thức vào tài khoản chứng khoán của nhà đầu tư, sau đó nhà đầu tư thực sự có thể sở hữu và mua bán những cổ phiếu này.

Toàn bộ quá trình từ đăng ký đăng ký đến nhận cổ phiếu mới thường mất từ 1 đến 3 tháng. Các nhà đầu tư cần kiên nhẫn trong giai đoạn này và nên tiếp tục chú ý đến những phát triển và thay đổi mới nhất của công ty trong môi trường thị trường.

Nhà đầu tư nên xem việc tăng vốn cổ phiếu như thế nào?

Trong phân tích cuối cùng, bản thân việc tăng vốn cổ phiếu không phải là tin tốt cũng không phải là tin xấu, chìa khóa nằm ở ba câu hỏi:

Sử dụng tiền - Việc tăng vốn được tài trợ cho các cơ hội mở rộng, đổi mới R&D hay chỉ để khắc phục tổn thất hoạt động? Cái trước thường mang lại phản ứng tích cực, trong khi cái sau dễ bị nghi ngờ.

Nguyên tắc cơ bản của công ty — Hiệu suất trong quá khứ, vị thế trong ngành và triển vọng tăng trưởng của công ty là gì? Việc tăng vốn của các doanh nghiệp chất lượng cao thường được thị trường ghi nhận.

Giá phát hành - Giá tăng vốn có hợp lý so với giá cổ phiếu hiện tại không? Chiết khấu quá mức có thể dễ dàng gây khó chịu cho các cổ đông hiện hữu.

Các nhà đầu tư thông minh không nên lạc quan hoặc tiêu cực một cách mù quáng về tin tức tăng vốn cổ phiếu, mà nên tiến hành phân tích chuyên sâu về chiến lược của công ty, xem xét kế hoạch sử dụng vốn và đánh giá triển vọng thị trường. Tăng vốn cổ phiếu chỉ là một trong những công cụ tài chính của doanh nghiệp và tác động thực sự của nó đối với giá cổ phiếu cuối cùng được xác định bởi niềm tin của thị trường vào triển vọng của công ty.