Vitalik Buterin เปิดเผยแหล่งที่มาของการ "ทำให้เป็นพิษ" ของอินเทอร์เน็ต: จากการขับเคลื่อนด้วยความสนใจใน Web 1.0 สู่การใช้ อัลกอริทึ่ม และการแสวงหาผลกำไรใน Web 2.0 จุดผลักดันใน Web3 อยู่ที่ไหน?

ผู้ร่วมก่อตั้ง Ethereum Vitalik Buterin (V神) ได้แสดงความกังวลเกี่ยวกับสภาพแวดล้อมของอินเทอร์เน็ตในปัจจุบัน โดยมองว่า “ความเป็นพิษ” ที่เพิ่มขึ้นนั้นเกิดจากการเปลี่ยนแปลงจากโมเดลที่ไม่แสวงหาผลกำไรและขับเคลื่อนด้วยความสนใจใน Web 1.0 ไปสู่การผลักดันอัลกอริทึ่ม ผลประโยชน์ทางการค้า และการควบคุมแบบรวมศูนย์ใน Web 2.0 มุมมองของเขาได้จุดประกายการอภิปรายเกี่ยวกับว่าใครเป็นผู้ควบคุมอินเทอร์เน็ตจริง ๆ และมันมีผลกระทบต่อพฤติกรรมของผู้ใช้ได้อย่างไร และยังเป็นพื้นฐานทางทฤษฎีสำหรับชุมชน Web3 ในการสร้างพื้นที่ดิจิทัลที่มีสุขภาพดีขึ้น

จาก Web 1.0 ถึง Web 2.0: การเปลี่ยนแปลงพื้นฐานของประสบการณ์อินเทอร์เน็ต

Buterin เปรียบเทียบอย่างลึกซึ้งระหว่างสองระยะพัฒนาหลักของอินเทอร์เน็ตคือ Web 1.0 และ Web 2.0 เพื่ออธิบายว่าทำไมประสบการณ์ออนไลน์ในปัจจุบันจึงแตกต่างออกไปอย่างมาก.

ในยุค Web 1.0 ในช่วงแรก อินเทอร์เน็ตมีเว็บไซต์แบบสแตติกเป็นหลัก ซึ่งดำเนินการโดยบุคคลหรือชุมชนขนาดเล็ก และแทบไม่มีแรงกดดันในเรื่องการทำกำไร “เว็บไซต์ไม่มีแรงจูงใจในการทำกำไรที่เข้มข้น” Buterin ชี้ให้เห็น สิ่งนี้ทำให้เนื้อหามีความบริสุทธิ์และจริงใจมากขึ้น ผู้ใช้ต้องค้นหาสิ่งที่ตนสนใจด้วยตนเอง ผ่านฟอรัมและเว็บไซต์เฉพาะทางเพื่อสื่อสารกับผู้ที่มีความสนใจเดียวกัน ซึ่งทำให้โลกอินเทอร์เน็ตเต็มไปด้วยการมีส่วนร่วมที่มีเป้าหมายและลึกซึ้งมากขึ้น.

และอินเทอร์เน็ตในวันนี้ ซึ่งคือยุค Web 2.0 นั้นแตกต่างอย่างสิ้นเชิง อัลกอริทึ่มเป็นผู้ควบคุมการกระจายเนื้อหา โดยที่เนื้อหาจะถูกส่งไปยังผู้ใช้โดยอัตโนมัติ รูปแบบนี้ได้สร้างเนื้อหาที่สั้น กระตุ้นอารมณ์ และตามกระแส เพราะมันสามารถดึงดูดผู้คนทั่วไปได้สูงสุดและขยายระยะเวลาออนไลน์ของผู้ใช้ได้ ยืมคำพูดของ Buterin ว่า อินเทอร์เน็ตในปัจจุบัน “สร้างขึ้นเพื่อคนทั่วไป” มันมีแนวโน้มไปที่อีโมจิที่เรียบง่ายและวิดีโอสั้น แทนที่จะเป็นการอภิปรายที่ลึกซึ้ง

อัลกอริทึ่มกับการแสวงหาผลกำไร: สาเหตุหลักสองประการของความเป็นพิษที่แพร่กระจาย

Buterin เชื่อว่าปัญหาของอินเทอร์เน็ตในปัจจุบันไม่ได้เกิดจากปัจจัยเดียว แต่เป็น “การรวมกัน” ของแรงกดดันหลายอย่าง โดยเฉพาะอย่างยิ่งมีแรงขับเคลื่อนสองอย่างที่โดดเด่นที่สุด:

• แรงจูงใจในการแสวงหาผลกำไรและโครงสร้างการกระตุ้น: ปัจจุบันแพลตฟอร์มอินเทอร์เน็ตส่วนใหญ่เป็นของยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยี เป้าหมายหลักของพวกเขาคือผลกำไรทางการค้า ไม่ใช่สุขภาพของชุมชน โครงสร้างการกระตุ้นที่ “มีข้อบกพร่อง” นี้ทำให้แพลตฟอร์มเพื่อการทำกำไรไม่ลังเลที่จะเสียสละสวัสดิภาพของผู้ใช้ ด้วยการควบคุมอัลกอริทึ่ม โฆษณา และข้อมูลผู้ใช้ เหล่ามหาเศรษฐีเหล่านี้ได้เปลี่ยนแปลงวิธีการทำงานของแพลตฟอร์มอย่างสิ้นเชิง ทำให้จิตวิญญาณที่เปิดกว้างและขับเคลื่อนโดยผู้ใช้ในอินเทอร์เน็ตยุคแรกลดลง
• อัลกอริทึ่มขับเคลื่อนและการทำให้เนื้อหาตื้นเขิน: แกนหลักของ Web 2.0 คืออัลกอริทึ่ม ซึ่งได้รับการออกแบบมาเพื่อเพิ่มเวลาที่ผู้ใช้อยู่ในระบบ ซึ่งเป็นเหตุให้คุณภาพของเนื้อหาลดลงโดยไม่สามารถหลีกเลี่ยงได้ อัลกอริทึ่มชอบเนื้อหาที่สามารถกระตุ้นปฏิกิริยาอารมณ์ทันที ทำให้ความคิดเห็นที่จริงจังและมีมิติยากที่จะโดดเด่นในหมู่น้ำท่วมของเนื้อหาที่เป็นแบบพาสซีฟ ซึ่งเพิ่มความตื้นเขินและการแบ่งแยกในการสื่อสารออนไลน์.

มุมมองของ V 神เบื้องหลังโซลูชัน Web3

คำพูดของ Buterin ไม่ใช่แค่การวิจารณ์สถานการณ์ในปัจจุบัน แต่ยังเป็นการให้พื้นฐานทางทฤษฎีสำหรับวิสัยทัศน์การกระจายอำนาจของ Ethereum และชุมชน Web3 มุมมองของเขาชี้ให้เห็นถึงข้อบกพร่องหลักสองประการของ Web2: การควบคุมแบบรวมศูนย์ (ถูกควบคุมโดยมหาเศรษฐีเพียงไม่กี่คน) และโครงสร้างแรงจูงใจที่ไม่ดี (แพลตฟอร์มไม่ใช่ผู้ใช้ที่ได้ประโยชน์)

เพื่อแก้ไขปัญหาเหล่านี้ ชุมชน Web3 กำลังพยายามสร้างอินเทอร์เน็ตที่มีสุขภาพดีขึ้นผ่านแนวทางต่อไปนี้:

• โซเชียลมีเดียแบบกระจายศูนย์ (DeSo): แพลตฟอร์มเช่น Farcaster และ Lens Protocol มีจุดมุ่งหมายเพื่อเก็บข้อมูลผู้ใช้ไว้ในเครือข่ายที่กระจายศูนย์ แทนที่จะถูกควบคุมโดยบริษัทเดียว ซึ่งทำให้ผู้ใช้มีข้อมูลและเนื้อหาของตนเองได้อย่างแท้จริง โดยที่ลดความเสี่ยงจากการเซ็นเซอร์และปัญหาการรั่วไหลของข้อมูลลงอย่างมีนัยสำคัญ.
• กลไกการกระตุ้นที่โปร่งใส: โดยการใช้โมเดลที่เป็นโทเค็น แพลตฟอร์ม Web3 สามารถให้รางวัลแก่ผู้ใช้ที่สร้างเนื้อหาคุณภาพสูงและมีส่วนร่วมที่เป็นประโยชน์ โครงสร้างการกระตุ้นใหม่นี้มีแนวโน้มที่จะทำให้คุณค่ากลับคืนสู่ชุมชน แทนที่จะถูกผูกขาดโดยแพลตฟอร์ม.
• อัลกอริทึ่มที่ผู้ใช้ควบคุม: วิสัยทัศน์ของ Web3 คือการทำให้อัลกอริทึ่มเป็นโอเพนซอร์สและโปร่งใส แม้กระทั่งทำให้ผู้ใช้สามารถเลือกวิธีการจัดอันดับเนื้อหาของตนเองได้ นี่คือการทำลายความควบคุมที่แน่นหนาของแพลตฟอร์มส่วนกลางต่อการไหลของข้อมูล ทำให้ผู้ใช้กลายเป็นผู้ควบคุมที่แท้จริงของนิเวศเนื้อหา.

สรุป

ความเข้าใจของ Buterin ได้เปิดเผยความขัดแย้งที่สำคัญของอินเทอร์เน็ตในปัจจุบันอย่างลึกซึ้ง: หนึ่งด้านคือการเชื่อมต่อที่มีประสิทธิภาพและสะดวกสบาย อีกด้านคือการ “เป็นพิษ” และการแตกแยกที่รุนแรงขึ้นเรื่อยๆ การวิจารณ์ของเขาไม่ใช่แค่การสังเกต แต่ยังเป็นการเรียกร้องต่อชุมชน Web3 การถกเถียงเรื่องการสร้างพื้นที่ดิจิทัลที่มีสุขภาพดีและเปิดกว้างกว่านี้ยังคงดำเนินต่อไป และทางออกสุดท้ายอาจอยู่ที่การคืนอำนาจควบคุมของอินเทอร์เน็ตให้กับผู้ใช้แต่ละคน ซึ่งจะทำให้ยุคที่ถูกควบคุมโดยแพลตฟอร์มส่วนกลางสิ้นสุดลง